daim ntawv tshaj tawm

Chondromalacia patellae thiab nws txoj kev kho mob

Lub pob txha patella, feem ntau hu ua lub pob txha hauv caug, yog pob txha sesamoid uas tsim nyob rau hauv cov leeg quadriceps thiab kuj yog pob txha sesamoid loj tshaj plaws hauv lub cev. Nws yog tiaj tus thiab zoo li millet, nyob hauv qab daim tawv nqaij thiab yooj yim rau kev hnov. Lub pob txha dav ntawm sab saum toj thiab taw tes rau hauv qab, nrog rau pem hauv ntej ntxhib thiab nraub qaum du. Nws tuaj yeem txav mus rau saum thiab nqis, sab laug thiab sab xis, thiab tiv thaiv lub hauv caug pob qij txha. Sab nraub qaum ntawm lub pob txha patella yog du thiab npog nrog cov pob txha mos, txuas rau qhov chaw patellar ntawm lub femur. Sab pem hauv ntej yog ntxhib, thiab cov leeg quadriceps hla dhau nws.
Kab mob Patellar chondromalacia yog ib yam kab mob uas feem ntau tshwm sim rau cov pob qij txha hauv caug. Yav dhau los, tus kab mob no feem ntau tshwm sim rau cov neeg hnub nyoog nruab nrab thiab cov neeg laus. Tam sim no, nrog rau kev ua kis las thiab kev noj qab haus huv nrov zuj zus, tus kab mob no kuj muaj tus nqi tshwm sim ntau ntawm cov tub ntxhais hluas.

 

I. Lub ntsiab lus tseeb thiab ua rau mob chondromalacia patella yog dab tsi?

 

Chondromalacia patellae (CMP) yog ib qho mob pob qij txha patellofemoral uas tshwm sim los ntawm kev puas tsuaj mus ntev rau ntawm daim tawv nqaij ntawm tus pob txha mos, uas ua rau daim tawv nqaij o, tawg, tawg, yaig, thiab poob. Thaum kawg, daim tawv nqaij ntawm tus pob txha femoral condyle kuj raug kev hloov pauv tib yam. Lub ntsiab lus tseeb ntawm CMP yog: muaj kev hloov pauv ntawm daim tawv nqaij ntawm tus pob txha mos, thiab tib lub sijhawm, muaj cov tsos mob thiab cov cim qhia xws li mob patellar, suab sib txhuam ntawm tus pob txha mos, thiab quadriceps atrophy.
Vim tias cov pob txha mos mos tsis muaj cov hlab ntsha, txoj kev mob uas tshwm sim los ntawm chondromalacia tseem tsis meej. CMP yog qhov tshwm sim ntawm cov teebmeem ua ke ntawm ntau yam. Ntau yam uas ua rau muaj kev hloov pauv ntawm lub zog ntawm cov pob qij txha patellofemoral yog cov ua rau sab nraud, thaum cov tshuaj tiv thaiv autoimmune, cov pob txha mos mos lwj, thiab kev hloov pauv ntawm lub zog ntawm intraosseous yog cov ua rau sab hauv ntawm chondromalacia patellae.

kev 19

II. Qhov tseem ceeb tshaj plaws ntawm chondromalacia patellae yog cov kev hloov pauv tshwj xeeb. Yog li los ntawm qhov kev xav ntawm cov kev hloov pauv pathological, chondromalacia patellae raug ntsuas li cas?

 

Insall piav qhia txog plaub theem mob ntawm CMP: theem I yog cov pob txha mos mos los ntawm o, theem II yog vim muaj cov kab nrib pleb hauv thaj chaw mos, theem III yog kev tawg ntawm cov pob txha mos mos; theem IV yog hais txog kev hloov pauv ntawm osteoarthritis thiab kev raug ntawm cov pob txha subchondral rau ntawm qhov chaw ntawm cov pob txha.
Lub tshuab ntsuas Outerbridge muaj txiaj ntsig zoo tshaj plaws rau kev ntsuam xyuas cov pob txha mos ntawm cov pob qij txha hauv qab kev pom ncaj qha lossis kev kuaj mob arthroscopy. Lub tshuab ntsuas Outerbridge yog raws li nram no:
Qib I: Tsuas yog cov pob txha mos mos xwb (cov pob txha mos kaw). Qhov no feem ntau yuav tsum tau siv lub cuab yeej los ntsuas qhov mob.

lus 20

Qib II: Cov qhov tsis zoo ib nrab uas tsis pub tshaj 1.3 cm (0.5 nti) hauv txoj kab uas hla lossis ncav cuag cov pob txha subchondral.

kev 21

Qib III: Cov pob txha mos mos loj dua 1.3 cm (1/2 nti) hauv txoj kab uas hla thiab nthuav mus rau pob txha subchondral.

kev 22

Qib IV: Kev raug mob ntawm cov pob txha subchondral.

lus 23

III. Ob qho kev kuaj mob thiab qib ntsuas qhia txog lub ntsiab lus ntawm chondromalacia patella. Yog li cov cim qhia thiab kev kuaj mob tseem ceeb tshaj plaws rau kev kuaj mob chondromalacia patella yog dab tsi?

 

Qhov kev kuaj mob feem ntau yog raws li qhov mob tom qab lub pob txha caj qaum, uas yog tshwm sim los ntawm kev sim sib tsoo ntawm lub pob txha caj qaum thiab kev sim zaum ib ceg. Qhov kev tsom mus rau qhov yuav tsum yog qhov sib txawv seb puas muaj kev raug mob meniscus thiab mob pob qij txha. Txawm li cas los xij, tsis muaj kev sib raug zoo ntawm qhov hnyav ntawm lub pob txha caj qaum thiab cov tsos mob ntawm qhov mob hauv caug pem hauv ntej. MRI yog txoj kev kuaj mob tseeb dua.
Cov tsos mob feem ntau yog mob me ntsis tom qab lub pob tw thiab sab hauv lub hauv caug, uas mob zuj zus tom qab ua haujlwm tawm dag zog lossis nce lossis nqis ntaiv.
Kev kuaj lub cev qhia tau tias pom tseeb tias mob hauv patella, peripatella, patellar margin thiab posterior patella, uas tej zaum yuav muaj mob patellar swb thiab suab sib txhuam patellar. Tej zaum yuav muaj cov pob qij txha effusion thiab quadriceps atrophy. Hauv cov xwm txheej hnyav, lub hauv caug khoov thiab ntev yog txwv thiab tus neeg mob tsis tuaj yeem sawv ntawm ib ceg. Thaum lub sijhawm kuaj patellar compression, muaj mob hnyav tom qab patella, qhia txog kev puas tsuaj ntawm cov pob txha mos ntawm cov pob qij txha, uas yog qhov tseem ceeb rau kev kuaj mob. Qhov kev kuaj mob ntshai feem ntau yog qhov zoo, thiab qhov kev kuaj squat yog qhov zoo. Thaum lub hauv caug khoov 20 ° txog 30 °, yog tias qhov ntau ntawm kev txav mus los sab hauv thiab sab nraud ntawm patella tshaj 1/4 ntawm txoj kab uas hla ntawm patella, nws qhia txog patellar subluxation. Kev ntsuas lub kaum sab xis Q ntawm 90 ° lub hauv caug khoov tuaj yeem qhia txog kev txav mus los ntawm patellar tsis zoo.
Qhov kev kuaj mob pab txhim khu kev qha tshaj plaws yog MRI, uas tau hloov maj mam arthroscopy thiab dhau los ua ib txoj hauv kev tsis mob thiab txhim khu kev qha ntawm CMP. Kev kuaj mob duab feem ntau tsom mus rau cov kev ntsuas no: qhov siab ntawm lub pob txha caj qaum (Caton index, PH), lub kaum sab xis ntawm lub pob txha caj qaum (FTA), qhov sib piv ntawm lub ntsej muag ntawm lub pob txha caj qaum (SLFR), lub kaum sab xis haum ntawm lub pob txha caj qaum (PCA), lub kaum sab xis ntawm lub pob txha caj qaum (PTA), ntawm cov PH, PCA, thiab PTA yog cov kev ntsuas txhim khu kev qha rau kev kuaj mob CMP thaum ntxov.

lus 24

Siv cov duab X-ray thiab MRI los ntsuas qhov siab ntawm tus pob txha caj qaum (Caton index, PH): a. Axial X-ray sawv ntsug nrog lub hauv caug khoov ntawm 30°, b. MRI sawv ntsug nrog lub hauv caug khoov ntawm 30°. L1 yog lub kaum sab xis ntawm tus pob txha caj qaum, uas yog qhov deb ntawm qhov chaw qis tshaj plaws ntawm qhov chaw sib koom ua ke ntawm tus pob txha caj qaum mus rau lub kaum sab xis pem hauv ntej ntawm tus pob txha tibial plateau, L2 yog qhov ntev ntawm qhov chaw sib koom ua ke ntawm tus pob txha caj qaum, thiab Caton index = L1/L2.

lus 25

Lub kaum sab xis ntawm lub pob txha femoral trochlear groove thiab lub kaum sab xis ntawm lub pob txha patellar (PCA) tau ntsuas los ntawm X-ray thiab MRI: a. Axial X-ray nrog lub hauv caug khoov ntawm 30° thaum sawv ntsug uas tuav tau qhov hnyav; b. MRI nrog lub hauv caug khoov ntawm 30°. Lub kaum sab xis ntawm lub pob txha femoral trochlear groove yog tsim los ntawm ob txoj kab, uas yog qhov qis tshaj plaws A ntawm lub pob txha femoral trochlear groove, qhov siab tshaj plaws C ntawm qhov chaw medial trochlear articular, thiab qhov siab tshaj plaws B ntawm qhov chaw lateral trochlear articular. ∠BAC yog lub kaum sab xis ntawm lub pob txha femoral trochlear groove. Lub kaum sab xis ntawm lub pob txha femoral trochlear groove tau kos rau ntawm daim duab axial ntawm lub pob txha patella, thiab tom qab ntawd lub bisector AD ntawm ∠BAC tau kos. Tom qab ntawd ib txoj kab ncaj AE tau kos los ntawm qhov qis tshaj plaws A ntawm lub pob txha femoral trochlear groove ua qhov pib los ntawm qhov qis tshaj plaws E ntawm lub pob txha patellar crest. Lub kaum sab xis ntawm txoj kab ncaj AD thiab AE (∠DAE) yog lub kaum sab xis ntawm lub pob txha patellar.

lus 26

Cov duab xoo hluav taws xob thiab MRI tau siv los ntsuas lub kaum sab xis ntawm lub pob txha caj qaum (PTA): a. Cov duab xoo hluav taws xob axial thaum sawv ntsug uas tuav tau qhov hnyav nrog lub hauv caug khoov ntawm 30°, b. MRI thaum sawv ntsug nrog lub hauv caug khoov ntawm 30°. Lub kaum sab xis ntawm lub pob txha caj qaum yog lub kaum sab xis ntawm txoj kab txuas cov ntsiab lus siab tshaj plaws ntawm cov pob txha caj qaum medial thiab lateral thiab lub axis transverse ntawm lub pob txha caj qaum, piv txwv li ∠ABC.
Cov duab xoo hluav taws xob nyuaj rau kuaj mob CMP thaum nws tseem ntxov mus txog rau theem siab, thaum cov pob txha mos lwj ntau heev, poob qhov chaw sib koom ua ke, thiab cov pob txha subchondral sclerosis thiab cystic hloov pauv pom tseeb. Arthroscopy tuaj yeem ua tiav kev kuaj mob txhim khu kev qha vim nws muab kev pom zoo heev ntawm cov pob qij txha patellofemoral; txawm li cas los xij, tsis muaj kev sib raug zoo meej ntawm qhov hnyav ntawm patellar chondromalacia thiab qib ntawm cov tsos mob. Yog li ntawd, cov tsos mob no yuav tsum tsis yog qhov qhia txog arthroscopy. Tsis tas li ntawd, arthrography, ua ib txoj kev kuaj mob thiab modality, feem ntau tsuas yog siv rau theem siab ntawm tus kab mob. MRI yog ib txoj kev kuaj mob tsis yog invasive uas cog lus tias yuav muaj peev xwm tshwj xeeb los kuaj pom cov pob txha mos lwj nrog rau cov kev puas tsuaj sab hauv ntawm cov pob txha mos lwj ua ntej cov pob txha mos lwj morphological poob pom rau lub qhov muag liab qab.

 

IV. Kab mob Chondromalacia patellae tej zaum yuav kho tau lossis tej zaum yuav hloov mus ua mob pob qij txha patellofemoral. Kev kho mob zoo yuav tsum tau muab sai sai thaum pib mob. Yog li, kev kho mob zoo suav nrog dab tsi?

 

Feem ntau ntseeg tias thaum ntxov (theem I txog II), cov pob txha mos ntawm lub pob tw tseem muaj peev xwm kho tau, thiab yuav tsum tau ua kev kho mob zoo uas tsis yog phais. Qhov no feem ntau suav nrog kev txwv kev ua ub no lossis so, thiab kev siv cov tshuaj tiv thaiv kev o uas tsis yog steroidal thaum tsim nyog. Tsis tas li ntawd, cov neeg mob yuav tsum tau txhawb kom tawm dag zog hauv qab kev saib xyuas ntawm tus kws kho lub cev kom txhawb nqa cov leeg quadriceps thiab txhim kho kev ruaj khov ntawm cov pob qij txha.
Nws yog ib qho tsim nyog sau tseg tias thaum lub sijhawm immobilization, cov khoom siv hauv caug lossis cov khoom siv hauv caug feem ntau raug hnav, thiab kev kho plaster raug zam kom ntau li ntau tau, vim nws tuaj yeem ua rau raug mob ntawm cov pob txha mos; txawm hais tias kev kho mob thaiv tuaj yeem txo cov tsos mob, cov tshuaj hormones yuav tsum tsis txhob siv lossis siv tsawg, vim lawv inhibit qhov synthesis ntawm glycoproteins thiab collagen thiab cuam tshuam rau kev kho cov pob txha mos; thaum cov pob qij txha o thiab mob sai sai zuj zus, cov dej khov compresses tuaj yeem siv tau, thiab kev kho lub cev thiab cov compresses sov tuaj yeem siv tau tom qab 48 teev.

 

V. Rau cov neeg mob theem kawg, lub peev xwm kho cov pob txha mos ntawm cov pob qij txha tsis zoo, yog li kev kho mob kom zoo feem ntau tsis ua haujlwm zoo thiab yuav tsum tau phais. Kev kho mob phais suav nrog dab tsi?

 

Cov cim qhia rau kev phais mob suav nrog: tom qab ob peb lub hlis ntawm kev kho mob nruj, qhov mob patellar tseem muaj; yog tias muaj qhov tsis zoo los ntawm lub cev lossis tau txais, kev phais mob tuaj yeem xav txog. Yog tias Outerbridge III-IV pob txha mos raug puas tsuaj, qhov tsis zoo yuav tsis tuaj yeem puv nrog cov pob txha mos tiag tiag. Lub sijhawm no, tsuas yog txiav qhov chaw puas tsuaj ntawm pob txha mos nrog kev thauj khoom ntau dhau tsis tuaj yeem tiv thaiv cov txheej txheem ntawm kev puas tsuaj ntawm qhov chaw pob txha mos.
Cov kev phais mob muaj xws li:
(1) Kev phais mob Arthroscopic yog ib txoj hauv kev zoo los kuaj mob thiab kho mob chondromalacia patella. Nws tuaj yeem pom qhov kev hloov pauv ntawm cov pob txha mos hauv qab lub tshuab microscope. Hauv cov xwm txheej me me, cov qhov txhab me me ntawm cov pob txha mos ntawm pob txha mos tuaj yeem khawb kom kho tau.

lus 27
lus 28

(2) kev tsa lub pob txha caj qaum sab nraud; (3) kev txiav cov pob txha mos ntawm lub pob txha caj qaum. Kev phais no yog ua rau cov neeg mob uas muaj kev puas tsuaj me me ntawm cov pob txha mos kom txhawb kev kho cov pob txha mos; (4) kev txiav cov pob txha mos ntawm lub pob txha caj qaum yog ua rau cov neeg mob uas muaj kev puas tsuaj loj heev rau qhov chaw ntawm cov pob txha mos ntawm lub pob txha caj qaum.


Lub sijhawm tshaj tawm: Kaum Ib Hlis-15-2024